Cymorth ychwanegol i ysgolion

Mae’r awdurdod yn darparu’r gwasanaethau canolog canlynol ar gyfer plant, teuluoedd ac ysgolion.

Rydym yma i’ch helpu!

Mae ein llinell gymorth ar gael o Ddydd Llun i Ddydd Gwener rhwng

9:00 yb a 5:00 yp.

Ffôn: 01545 570881

Gwasanaeth Seicoleg Addysgol (GSA)

Mae’r Gwasanaeth Seicoleg Addysgol yn cefnogi plant a phobl ifanc o 0 i 19 mlwydd oed.

Swyddogaeth y Gwasanaeth Seicoleg Addysgol yw helpu i godi deilliannau addysg a hwyluso cynhwysiant addysgol drwy ddefnyddio seicoleg.

Gellir ymrannu gwaith seicolegwyr addysgol yr awdurdod yn bum prif gategori:

  • cefnogi datblygiad ac addysg plant;
  • cefnogi ysgolion wrth iddynt geisio gwella;
  • helpu’r awdurdod i feddwl am gynllunio darpariaeth a pholisi ar gyfer y dyfodol;
  • cyfrannu at adnabod anghenion yn gynnar; a
  • gwaith asesu statudol.

Mae seicolegwyr addysgol Ceredigion yn defnyddio dull gweithio gyda staff ysgolion a rhieni sy’n canolbwyntio ar ganfod atebion. Mae hyn yn golygu defnyddio model ymgynghori lle mae’r seicolegwr ac aelodau staff, yn ogystal â rhieni a disgyblion lle bo hynny’n briodol, yn cydweithio er mwyn:

  • nodi meysydd lle mae strategaethau presennol yn llwyddo;
  • nodi meysydd a fyddai’n elwa o ddatblygiad pellach; a
  • llunio strategaethau posibl i hwyluso datblygiad neu newid.

Mae’r Gwasanaeth Seicoleg Addysgol hefyd ar gael i ddarparu cyrsiau hyfforddi i staff ysgolion ac i gynnal gwaith prosiect neu ymchwil seicolegol.

Athrawon Ymgynghorol

Mae athrawon ymgynghorol yn gweithio gyda phlant a phobl ifanc 0 -19 oed sydd ag AAA/ADY o fewn yr awdurdod er mwyn sicrhau eu bod yn cael y cyfleoedd gorau i gyrraedd eu potensial unigol.

Swyddogaeth Athrawon Ymgynghorol yw

  • hwyluso cynhwysiant addysgol o fewn lleoliadau prif ffrwd;
  • cefnogi ysgolion i godi deilliannau addysgol y disgyblion i gyd; a
  • darparu hyfforddiant a chefnogaeth er mwyn cynyddu capasiti ysgolion i fynd i’r afael ag anghenion disgyblion sydd ag AAA/ADY.

Mae eu gwaith yn cynnwys:

  • cydweithio’n agos â Swyddogion Gwella Ysgol er mwyn adnabod a mynd i’r afael â meysydd lle mae anghenion addysgol neu reolaethol;
  • darparu cyngor ac arweiniad ar reoli darpariaeth AAA/ADY;
  • cefnogi ysgolion i adnabod angen plentyn neu berson ifanc yn gynnar;
  • cynghori, modelu, monitro ac adrodd ar strategaethau ymyrryd effeithiol;
  • rhoi arweiniad a darparu adnoddau addas ar gyfer yr unigolyn a’r ysgol gyfan;
  • cynnig hyfforddiant i ysgolion cyfan, grwpiau neu unigolion yn gyffredinol neu ar feysydd dysgu penodol;
  • cefnogi rhieni drwy ddarparu cyngor a gwybodaeth berthnasol;
  • cydlynu a monitro gwaith staff cefnogi canolog (LABSSA & SALTSA); a
  • gweithio’n gydweithredol ar fentrau a phrosesau sirol/cenedlaethol gyda’r bwriad o ‘gau’r bwlch’ a gwella deilliannau’r disgyblion i gyd.

Cynorthwywyr Cymorth Dysgu a Sgiliau Sylfaenol (LABSSA)

Cynorthwywyr Cymorth Dysgu a Sgiliau Sylfaenol yw LABSSAs. Mae’r rhain yn gynorthwywyr dysgu sy’n cael eu cyflogi’n ganolog ac sy’n gweithio ar draws yr holl leoliadau addysgol yng Ngheredigion (cynradd, uwchradd ac arbenigol). Eu swyddogaeth yw gweithio gyda disgyblion sydd ag anghenion dysgu a/neu sgiliau sylfaenol gwan yn ogystal â staff ysgolion (Cydlynwyr AAA/ADY a chynorthwywyr dysgu) er mwyn gwella sgiliau llythrennedd a rhifedd ac is-fedrau dysgu cyffredinol, gan gynnwys bwydo sgiliau iaith a chyfathrebu trwy raglenni ymyrraeth effeithiol.

Yn ystod ymweliadau wythnosol ag ysgolion, maent yn modelu gweithgareddau ac adnoddau priodol er mwyn hybu sgiliau llythrennedd a/neu rifedd unigolion a grwpiau o ddisgyblion sydd wedi’u hadnabod fel rhai sydd angen cymorth ychwanegol. Disgwylir i aelod o staff yr ysgol gysgodi gwaith y LABSSA. Dros amser, mae’r cyfrifoldeb am arwain y sesiynau ymyrryd yn trosglwyddo’n raddol i staff yr ysgol, gyda’r LABSSA yn arsylwi ac yn cynorthwyo, hyd nes bod staff yr ysgol yn ddigon hyderus a medrus i allu cynnal yr ymyrraeth hon yn annibynnol. Mae ymweliadau tymhorol â’r ysgolion hyn, er mwyn darparu cymorth a gwaith modelu parhaus wrth i sgiliau disgyblion ddatblygu, yn rhan o’u rôl hefyd.

Mae’r LABSSAs hefyd yn cyfrannu at hyfforddiant staff yn ystod cyrsiau ar raglenni ymyrryd penodol Ceredigion ac yn rhoi cefnogaeth i staff newydd eu hyfforddi.

Mae’r ymyriadau llythrennedd a rhifedd a gefnogir gan LABSSAs yn cynnwys:

  • SATPIN ar gyfer datblygu sgiliau llythrennedd Saesneg cynnar;
  • TRANDEP ar gyfer datblygu sgiliau llythrennedd Cymraeg cynnar;
  • Catch Up ar gyfer datblygu sgiliau darllen Saesneg;
  • Dyfal Donc ar gyfer datblygu sgiliau darllen Cymraeg;
  • Geiriaduron Personol ar gyfer datblygu sgiliau sillafu Cymraeg neu Saesneg;
  • SAFMEDS ar gyfer datblygu’r gallu i adnabod geiriau amlder uchel sy’n ‘anodd’ gan nad ydynt yn dilyn rheolau ffoneg rheolaidd;
  • Cyfrif Ceredigion ar gyfer datblygu ymwybyddiaeth o rif a sgiliau rhifedd cynnar.

Cynorthwywyr Cymorth Therapi Lleferydd ac Iaith (SALTSA)

Mae SALTSAs  yn gynorthwywyr cymorth therapi iaith a lleferydd. Maent yn gynorthwywyr dysgu sy’n cael eu cyflogi’n ganolog ac sy’n gweithio ar draws holl ysgolion cynradd Ceredigion. Eu swyddogaeth yw cynnal nifer o ymweliadau wythnosol ag ysgolion penodol a gweithio ar sail un-i-un gyda disgyblion y nodwyd gan yr Adran Therapi Iaith a Lleferydd fel disgyblion sydd ag anawsterau iaith a lleferydd sylweddol.

Mae’r SALTSAs yn gweithio’n agos iawn gyda’r Therapyddion Iaith a Lleferydd sy’n gyfrifol am lunio’u hamserlenni a’r rhaglenni Therapi Iaith a Lleferydd ar gyfer y plant unigol y byddant yn gweithio â nhw. Caiff y plant eu hadolygu’n rheolaidd a bydd y rhaglenni’n cael eu haddasu yn ôl yr angen.  Gellir cyflenwi’r ddarpariaeth benodol hon am uchafswm o 2 flynedd, yn dibynnu ar gynnydd y plentyn.

Nid yw SALTSAs yn gweithio gyda phlant oed uwchradd.

Cydlynydd Grwpiau Sgiliau Cymdeithasol

Mae hon yn swyddogaeth arbenigol un diwrnod yr wythnos ar gyfer cynorthwywyr dysgu sy’n cael eu cyflogi’n ganolog. Mae hyn yn golygu hyfforddi a chefnogi staff i sefydlu grwpiau Sgiliau Cymdeithasol o fewn eu hysgolion ar lefel cynradd ac uwchradd. Caiff yr ysgolion hyn eu hadnabod gan y Gwasanaeth Therapi Iaith a Lleferydd mewn cydweithrediad â’r Awdurdod Lleol.

Gwasanaeth Cefnogi Ymddygiad/Uned Cyfeirio Disgyblion (PRU)

Gwasanaeth Cefnogi Ymddygiad a Lles Ceredigion yw gwasanaeth allgymorth Uned Cyfeirio Disgyblion Ceredigion. Ei nod yw gweithio mewn partneriaeth gyda’r gymuned ysgol gyfan a chydweithwyr amlasiantaeth, er mwyn sicrhau’r deilliannau gorau posibl o ran ymddygiad a llesiant ymhlith y dysgwyr i gyd, fel bod addysgu a dysgu effeithiol yn gallu digwydd ar draws holl leoliadau prif ffrwd Cynradd ac Uwchradd Ceredigion.

Rydym yn anelu at alluogi ac uwchsgilio’r staff i gyd drwy gyfrwng modelu, rhannu arfer da a hyfforddiant, er mwyn sicrhau cynhwysiant a gofal y dysgwyr mwyaf bregus yn ein Hawdurdod Lleol.  Rydym yn gweithio’n agos â Phenaethiaid, Cydlynwyr Anghenion Addysgol Arbennig a Phenaethiaid Cynhwysiant er mwyn sicrhau bod y gefnogaeth a gynigir gan ein gwasanaeth yn cyfateb i anghenion yr ysgol a’r person ifanc yn ein gofal.

Nod Gwasanaeth Allgymorth Ymddygiad a Lles Uned Cyfeirio Disgyblion Ceredigion yw:

  • cefnogi disgyblion unigol a chydlynu cefnogaeth amlasiantaeth o gwmpas y plentyn er mwyn sicrhau’r cynhwysiant a’r ddarpariaeth orau posib;
  • cefnogi ac arwain athrawon unigol;
  • darparu hyfforddiant ysgol gyfan;
  • darparu hyfforddiant ar gyfer llywodraethwyr ac eraill sy’n gweithio gyda phlant; a
  • cynnig cyswllt rhwng rhieni, ysgol a chydweithwyr aml-asiantaeth pan fo hynny’n briodol.

Cynorthwywyr Cymorth Cymdeithasol, Emosiynol ac Ymddygiad (SEBSA)

Mae swyddogaeth y Cynorthwywyr Cymorth Cymdeithasol, Emosiynol ac Ymddygiad yn cynnwys y canlynol:

  • Darparu cymorth ac arweiniad yn y dosbarth ar gyfer disgyblion bregus a heriol unigol yn Unedau Cyfeirio Disgyblion Ceredigion a’r rhai sydd mewn lleoliadau prif ffrwd Cynradd ac Uwchradd;
  • Cefnogi llesiant disgyblion unigol drwy gyfrwng ymyriadau a rhaglenni sy’n rhoi pwyslais ar emosiynau ac ymddygiad, er mwyn galluogi disgyblion i gael eu cynnwys yn holl agweddau o fywyd ysgol;
  • Cefnogi disgyblion gyda’u pecynnau cwricwlaidd pwrpasol unigol er mwyn iddynt gyflawni’r deilliannau addysgol gorau posibl;
  • Darparu cymorth ac arweiniad i athrawon dosbarth a staff cynorthwyol eraill, er mwyn rheoli ymddygiadau a sefyllfaoedd heriol mewn ffordd gynhwysol sy’n cyflawni anghenion y dysgwyr i gyd;
  • Hybu presenoldeb uchel, llesiant a deilliannau addysgol da a ffordd o fyw iach ymhlith yr holl ddisgyblion yn ein gofal;
  • Cyfrannu at gyfarfodydd adolygu ar lafar a thrwy adroddiadau ysgrifenedig a monitro cynnydd yn erbyn targedau dysgu ac ymddygiad unigol;
  • Modelu dulliau rheoli ymddygiad da yn ein holl leoliadau;
  • Cyfrannu at ddigwyddiadau hyfforddi staff ledled yr Awdurdod Lleol;
  • Gweithio o fewn trefniadau amlasiantaeth i sicrhau’r ddarpariaeth orau ar gyfer y disgyblion yn ein gofal.

Gwasanaeth Synhwyraidd

Bydd y mwyafrif helaeth o blant sydd â nam ar eu clyw a’u golwg wedi cael eu cyfeirio at y tîm Synhwyraidd gan yr Awdurdod Iechyd cyn iddynt ddechrau yn yr ysgol.  Bydd ymyriad a chymorth yn gallu dechrau pan wneir y diagnosis er mwyn sicrhau bod anghenion y plant a’u teulu’n cael eu diwallu.

Bydd cefnogaeth i’r plant hyn yn seiliedig ar y bartneriaeth rhwng y Gwasanaeth Seicoleg Addysgol, y Gwasanaeth Synhwyraidd, y Tîm Plant Anabl a Hywel Dda.

Bydd y Gwasanaeth Synhwyraidd yn sicrhau cyfranogiad rhieni ac asiantaethau allanol, gan gynnwys cyrff gwirfoddol, yn enwedig NDCS, RNID ac RNIB er mwyn rhoi’r cymorth mwyaf cyfannol posibl.

Cyn i’r plentyn ddechrau’r ysgol, bydd y Gwasanaeth Synhwyraidd yn cysylltu gyda’r Pennaeth a’r staff dysgu er mwyn paratoi ar gyfer dyfodiad y plentyn sydd â nam ar ei glyw neu ar ei olwg.

Bydd hyn yn cynnwys unrhyw adroddiadau neu wybodaeth am y plentyn a chyngor ynghylch yr amgylchedd ffisegol mwyaf buddiol i’r plentyn yn y dosbarth ac yn adeilad/lleoliad yr ysgol.

Mae’r Gwasanaeth Synhwyraidd yn cynnig cefnogaeth drwy:

  • ymweliadau allgymorth (cartrefi ac ysgolion);
  • darparu hyfforddiant a chefnogaeth ar gyfer staff ysgol;
  • cynnig cymorth gydag apwyntiadau awdioleg ac adolygiadau;
  • cysylltiadau ag asiantaethau eraill h.y. Gwasanaeth Iaith a Lleferydd, a’r Tîm Plant Anabl;
  • monitro targedau a chynnydd disgyblion;
  • darparu rhaglenni gwaith arbennig;
  • darparu cymorth mwy dwys a phenodol wedi’i deilwra ar gyfer anghenion y disgybl mewn canolfan adnoddau arbenigol lle bydd angen hynny.
  • Bydd Ceredigion yn ceisio cyflawni anghenion holl ddisgyblion sydd â Nam Synhwyraidd, boed y namau clyw a’r golwg hynny’n rhai ysgafn neu ddwys.

Cefnogi Cynhwysiant

Mae’r Gwasanaeth Cynhwysiant Addysg yn cefnogi plant a phobl ifanc o oed ysgol statudol (5 i 16) er mwyn sicrhau eu bod manteisio’n llawn ar y cyfleoedd addysgol sydd ar gael mewn ysgolion a lleoliadau addysg yng Ngheredigion.

Mae’r Gwasanaeth Cynhwysiant Addysg yn ymwneud â phresenoldeb plant a phobl ifanc oed ysgol statudol sy’n ddisgyblion cofrestredig yn ysgolion Ceredigion; mae hyn yn cynnwys disgyblion sy’n cael eu haddysgu tu allan i leoliad prif ffrwd mewn Uned Cyfeirio Disgyblion neu heblaw yn yr ysgol gan yr Awdurdod Lleol (EOTAS).

Mae gwaith y Swyddogion Cynhwysiant Addysg (EIO) yn cynnwys:

  • hybu presenoldeb rheolaidd plant yn yr ysgol neu ddarpariaeth addysgol arall;
  • asesu anghenion disgyblion ag anghenion gwael, a gweithredu i wella hyn a chynnal eu llesiant;
  • cynorthwyo’r gwaith o gyflenwi darpariaeth gwricwlaidd amgen;
  • ymgymryd â rôl arbenigol.

Gwneir hyn drwy:

  • gydweithio’n agos ac ysgolion er mwyn sicrhau bod ganddynt systemau cadarn yn eu lle i sicrhau presenoldeb da;
  • cefnogi rhieni mewn perthynas â materion presenoldeb a materion perthnasol eraill;
  • monitro patrymau presenoldeb disgyblion unigol ac annog presenoldeb rheolaidd yn yr ysgol drwy ddefnyddio strategaethau priodol;
  • ymgymryd ag achosion gwaith dwys a darparu cyfleoedd i unigolion gael eu cefnogi/mentora gan yr EIO neu weithiwr proffesiynol priodol;
  • lleoli a threfnu hyfforddiant neu ddarpariaeth addysgol amgen priodol i’r disgyblion hynny yng Nghyfnod Allweddol 4 pan fo ysgolion wedi nodi eu bod wedi “dadrithio”;
  • cofnodi a dadansoddi data, gan roi sylw penodol i dargedau Llywodraeth Cymru a thargedau sirol ac ysgol, a chynnal cofnodion priodol ar gleientiaid a nodwyd; ac
  • ymgymryd â swyddogaeth arbenigol a fydd yn ychwanegu at effeithiolrwydd y gwasanaeth, fel monitro Addysg Ddewisol Gartref, cynrychiolaeth ar grŵp ymarferwyr Cyfiawnder Ieuenctid, y Tîm o Amgylch y Teulu a NEET (ddim mewn Addysg, Cyflogaeth na Hyfforddiant).

Tîm Gweinyddol AAA

Mae’r Tîm Gweinyddol AAA yn gyfrifol am gydlynu ymateb gwasanaethau arbenigol i atgyfeiriadau a wneir gan ysgolion, rhieni ac asiantaethau eraill i’r adran AAA.

Gwneir hyn drwy:

  • weithredu fel y pwynt cyswllt cyntaf sy’n darparu cefnogaeth/gwybodaeth i ysgolion a rhieni ynglŷn â darpariaeth i ddisgyblion sydd ag AAA/ADY;
  • dilysu a monitro atgyfeiriadau gan ysgolion ac asiantaethau ategol;
  • dyrannu tasgau i swyddogion cefnogi yn unol â’u meysydd arbenigedd;
  • monitro darpariaeth ac effeithiolrwydd y gefnogaeth;
  • atgyfeirio achosion cymhleth at y panel AAA/ADY a/neu’r Panel Anghenion Cymhleth;
  • rheoli lleoliadau tu allan i’r sir o ran darpariaeth a chyllid;
  • cynnal y system rheoli gwybodaeth am ddisgyblion a chynnal gofynion archwilio o ran disgyblion sydd ag AAA/ADY;
  • cynnal asesiadau anghenion teithio ar gyfer disgyblion sydd ag AAA/ADY;
  • rheoli’r broses Asesu Statudol a’r gweithdrefnau ar gyfer yr Adolygiadau Blynyddol; a
  • cydlynu cyfarfodydd tîm AAA/Cynhwysiant.

Gwasanaethau a Darpariaeth Arbenigol

Mae’r awdurdod yn addysgu’r plant a phobl ifanc sydd ag AAA bron i gyd naill ai o fewn eu hysgolion prif ffrwd lleol neu o fewn dosbarthiadau mwy arbenigol (gydag adnoddau) mewn ysgolion cynradd ac uwchradd penodol.

Nid oes gan Geredigion unrhyw Ysgolion Arbennig. Yn hytrach, rydym wedi ymrwymo i gefnogi a hyfforddi’r ysgolion i gyd i adnabod a diwallu anghenion eu disgyblion lle bo hynny’n bosibl.

Dosbarthiadau gydag adnoddau mewn ysgolion prif ffrwd

Mae dosbarthiadau gydag adnoddau yn darparu rhaglen o gefnogaeth hyblyg er mwyn galluogi disgyblion sydd ag anghenion mwy difrifol a chymhleth i gael mynediad at ddarpariaeth sy’n arbenigol ac yn lleol.

Mae’r dosbarthiadau hyn hefyd yn darparu gwasanaeth allgymorth i ysgolion lleol.

Mae’r awdurdod yn darparu dosbarthiadau gydag adnoddau mewn ysgolion prif ffrwd fel a ganlyn:

  • Pili Pala ac Enfys yn Ysgol Llwyn yr Eos (Cynradd)
  • Canolfan y Don yn Ysgol Aberporth (Cynradd)
  • Canolfan y Bont yn Ysgol Bro Pedr (Uwchradd)
  • Canolfan Cefnogi Dysgu ym Mhenglais (Uwchradd)
  • Canolfan y Môr yn Ysgol Uwchradd Aberaeron (Uwchradd)
  • Canolfan y Bryn (Canolfan Adnoddau Clyw) ym Mhenglais (Uwchradd)

Uned Cyfeirio Disgyblion Ceredigion (PRU)

Yn ogystal, mae’r Awdurdod Lleol yn cynnal 4 uned (heb fod ynghlwm wrth ysgolion) sydd wedi’u cofrestru fel Unedau Cyfeirio Disgyblion (PRU) portffolio.

Mae’r ddarpariaeth yn cynnwys:

  • Canolfan Eos 1: CA 2
  • Canolfan Eos 2: CA 4
  • Canolfan Bro Steffan: CA 3
  • Canolfan Aeron: CA 4

Ystyrir bod pob un o’r disgyblion sy’n manteisio ar y ddarpariaeth hon angen cefnogaeth ymddygiadol, emosiynol a/neu gymdeithasol.

Gwneir y penderfyniad i leoli disgybl mewn canolfan adnoddau arbenigol gan yr Awdurdod Lleol.